Articles / Reviews

Adrian Borland - Last Days Of The Rain Machine review (Peter Meul 16-2-2001)

date: Feb 16, 2001


 

'Adrian Borland: 'The Last Days Of The Rain Machine'

Al zowat tien keer heb ik voor deze pc gezeten met de bedoeling iets zinnigs te schrijven over de plaat die na de dood van Sound-frontman Adrian Borland is verschenen. Ik kreeg het destijds mailgewijs in mijn strot geramd: 'Peter, weet je het al wat er gebeurd is met A.B.?' Ik maakte me geen zorgen, want 'A.B' is de afkorting van de Brusselse concertzaal Ancienne Belgique. Vermoedelijk was die afgebrand, dacht ik. Maar neen, het bleek om een bericht op Studio Brussel over de zelfmoord van Adrian Borland te gaan. Mijn vrouwtje K heeft enorm veel geluk dat we die mare niet te horen kregen op de al zo drukke E19 ter hoogte van de afslag Rumst, of (erger nog) die van Kontich. Ik zou gegarandeerd, na het slaken van een ijselijke kreet, onze Peacockgreene Hyundai tegen de vangrail geparkeerd hebben van verbijstering. Want Adrian Borland, beste vrienden, zat twintig jaar geleden al in mijn favoriete trio rasartiesten. De andere genomineerden waren Peter Hammill en John Martyn. Twee decennia later is er niets, helemaal niéts veranderd.

In het begin van dit nieuwe millennium kwam via de post de door een stel prettig gestoorde Kezen (thanks Rients Bootsma, Carlo Van Putten, Jean-Paul van Mierlo et alii) samengestelde en op de markt gesmeten schijf 'The Last Days Of The Rain Machine' in mijn brievenbus terecht. Ik herinner me zo nog de eerste luisterbeurt. En de tweede. En de derde. En de vierde. Allemaal op diezelfde avond. En dat er daarna een halve fles calvados soldaat was gemaakt. Dat ik in die dikke vier uur had gevloekt, genoten, gejankt, gezongen met de koptelefoon op mijn harses, een schuchtere poging tot dans had ondernomen, ... En nu ben ik niet het type dat over de doden niets dan goeds zegt. Zo zeg ik vrij dikwijls dat het inwisselen van het tijdelijke met het eeuwige door Freddy Mercury mij geen fluit doet en dat ik vind dat Jeff Buckley ook wel te vroeg is gegaan, maar dat we over diens talent eigenlijk zo goed als niets weten. Over dat van Adrian des te meer. Intense, bloedstollende, tot in je zes overgebleven haren doordringende hartstochtelijke popmuziek met de totaal genegeerde Sound en, na de split, van hetzelfde laken een broek in zijn soloplaten.

En nu dus de enkel via mail te verkrijgen akoestische plaat van een groot artiest. Met de billen bloot: de man zelve met zijn gitaar, met fluitende vogels op de achtergrond, met de occasioneel zwiepende, overstuurde, tegengestuurde, bijgestuurde snaren, met een eenvoud waar je doodziek van wordt. Als je denkt aan de opgezwollen kloterij van een bonte koe als Mariah Carey, het wijf wat elke keer een staande ovatie verwacht en een hotelkamer groter dan startbaan 16 in Zaventem, dan ga je pas echt door het lint bij de beluistering van 'Last Days'. Eigenlijk wil ik dat niémand naar deze plaat luistert, want ze is me zo dierbaar dat het pijn doet om ze te delen. Prangende teksten, gitaargehengst in alle stilte en in alle noise, je hoort gewoon niet wat je weet. Het is bijzonder moeilijk om hier voorbeelden van te geven. Zo luister ik nu naar het terminaal deprimerende (en TOCH opwekkende) 'Dead Guitars': een linkerhand over een stel snaren, een gebroken stem en niéts, niéts anders. Voor mensen met sterke zenuwen.

Of het gevoel wat je krijgt op 14 februari, als je 'I've got your present in my hand, I can't pretend to understand, there is no reason I can find, Valentine' uit 'Valentine' hoort. Om zot van te worden. Simpel, sterk, melodieus, briljant gezongen, noem het maar op. Waarom had Borland een kleine, fanatieke aanhang en ging het grote publiek niet plat voor hem? Omdat hij geen compromissen wou sluiten? Omdat hij zijn eigen stijl had, zijn eigen songs zonder toegeving aan de commercie maakte? Songs die, overigens, twintig jaar na datum nog altijd even gedreven klinken als toen? Want we luisterden vandaag nog eens naar 'Winning', 'Where The Love Is', 'Total Recall' 'Monument', 'Re-United States Of Love' 'Spanish Hotel', .... en we hoorden muziek die sinds die tijden niét meer verbeterd is. Sorry als u al die nummers niet kent (de kans is heel erg groot), maar dat is UW schuld. Had u maar wat beter moeten zoeken en die kutverzamelplaten van Knuffelrock en de Prehistorie en 'Alle dertien goed' maar laten liggen en u wat meer concentreren op echte muziek. Eigenlijk zou ik u allemaal gewoon moeten opsluiten in een kamer met een goede stereo-installatie, een koelkast met een volle fles Poire of Grappa of Oude Klare, een paar sneetjes gerookte paling en een blok oude Brugse kaas. Dan wordt Borland in de ruimte gecatapulteerd gedurende een uur of zes. You'll never be the same.

Zou ik overdrijven? Nee, iemand met échte oren in zijn/haar bolle hoofd zal wel horen dat hier een songsmid aan het werk is. Er staat ergens in de 17 (zeventien!) songs een vrolijk pareltje met de titel 'Falling Off Your Horse'. Als ik zeg dat het een sterk nummer is, met die ritmisch bibberende en lachende stem, dan doe ik het schromelijk te kort. Of 'Weekender Berliners'. Fuck! Was je immers zelf niet ooit een 'weekender Berliner', toen je op de Kurfürstendam zag dat K zo een lekker vrouwmens was en dat je zin had om haar in cadeauverpakking te wikkelen en later te openen terwijl er niemand bij was? En ben je nu niet met haar getrouwd? Moet ik wat vertellen over 'Scales Of Love And Hate'? Over hoe weemoedig je hier van wordt? Over hoe zuiver het allemaal in het oorsmeer ploft? Over hoe mooi het zou gestaan hebben op een CD van een LEVENDE Adrian Borland? En dat 'Excavation Bones' klinkt als het 'Widdip widdip' van een brulkikker in de paartijd?

Maar ik moet nog wat kwijt over 'Running Low On Highs'. Over het schrijnend gebrek aan hoogtepunten in Adrian's leven. Schenk vooral nog even bij. Je hoort venijnig beroerde snaren en een duistere stem zonder neiging tot enig vertier. Het contrast met 'Downtown', een song waarin gela chen wordt en een DRIVE zit waar je absoluut van moét grijnzen, is heel erg groot. We zullen eens gaan afronden. Tot voor een paar weken was 'From the lion's mouth' van The Sound mijn favoriete eilandplaat. Ze is inmiddels vervangen door 'The Last Days Of The Rain Machine', een plaat die je niet in de reguliere platenhandel vindt. Daar tref je wel zes triljoen keer Spears, Eminem, Gomez, Madonna, ... aan. Moet er nog zand zijn?

Peter Meul - 16 februari 2001, 14:09



<< previous page